zondag 15 december 2013

12 courgettes en 3 pompoenen

Het was zeker geen slecht tuinjaar. Oké, de fruitbomen hadden het moeilijk - en niet alleen bij mij in de tuin. Van de drie exemplaren zat er één onder de schurft en één onder de pruimenmot. Al te veel wil ik er niet meer over kwijt, behalve dat de uitwerpselen van die oranje worm geen delicatesse zijn en dat de pruimenoogst in de afvalbak verdween in plaats van in de geplande crumble pie.


Van de groenten is juist tweederde gelukt. Aan de meterslange stengels van de pompoenplant lagen drie prachtige oranje vruchten te rijpen. De gele courgette deed vreemd. Die heeft blijkbaar een aparte behandeling nodig. Maar zijn groene broer groeide er lustig op los. Bij nummer 13 ben ik gestopt met plukken, toen had ik wel genoeg courgettes gegeten voor dit seizoen.





En... er was meer waar ik genoeg van had. Of beter gezegd: waar ik geen plezier meer in had. Het gras maaien, het eindeloze onkruid wieden, het zware werk. Ik wilde vooral een beetje door de tuin slenteren, kijken, ruiken. Genieten van de bloemen, de vogels en de insecten. De hommels op de witte klavertjes, de lieveheersbeestjes op de fruitbomen, het trouwe roodborstje in de winter. De bloemen van de groenteplantjes en de fruitbomen. Zij geven mij oneindig meer voldoening dan het oogsten en verwerken van al die groenten zoals een gemiddelde volkstuinder doet. Ik wil liever zijn in de natuur dan doen. En dus nam ik de onvermijdelijke beslissing.

Einde van een tijdperk. Einde van een droom. Einde van een blog.


PS Het middelste courgetterecept bedacht ik en werkte ik uit voor Vegatopia.

woensdag 2 oktober 2013

Laatbloeiers

Het meest geniet ik dit jaar van de bloemen in mijn tuin. Het begon al vroeg, met de eerste voorjaarsbollen, ietsje later gevolgd door de tulpen. De bloeiende jasmijn was een plaatje, net als de fruitbloesem. De Oost-Indische kers stelde wat teleur, maar dat werd ruimschoots goedgemaakt door de zonnebloemen. Ongelofelijk hoeveel kracht er in één zo'n zonnepitje zit om in een paar maanden tijd boven mijn hoofd uit te groeien!

Helaas waren de stevige stengels niet berekend op het noodweer op een dinsdagavond begin september. Hoewel ze aardig opkrabbelden, is er niet één meer keurig verticaal komen te staan. Gelukkig was er veilig laag bij de grond ook nog iets te bewonderen: de wonderlijke bloemen van de pompoenplant.
 
 
Mijn trots van dit jaar is het dahliabed rechts achterin. Na mijn confrontatie met de plunderende naaktslakken vorig jaar heb ik de ultieme methodes ontwikkeld om ze bij de jonge dahliaplantjes weg te houden.


Enkele gluiperds wisten zich toch te goed te doen aan de blaadjes, maar geen enkele plant viel geheel ten prooi aan het slakkenvolk. En nu staan ze daar dus, met hun felle kleuren, hun uitbundige bloemvormen en hun woeste bladerstengels, opgegroeid uit knollen van Historische Bloembollen.
 

Zoals het hoort bij nazomerbloeiers, gaan deze planten maar door. Noodweer of niet, ze blijven bloemen produceren. Zelfs de dahlia's die ik zelf heb gezaaid, komen begin oktober op het nippertje nog in bloei.
 
 

vrijdag 16 augustus 2013

De schurft in

Het was me al wel opgevallen dat er plekjes op de appels in mijn ene appelboom zaten, maar ik besteedde er niet te veel aandacht aan. Alsof ze daarmee zouden verdwijnen. Toen ik echter het eerste beschimmelde exemplaar in het gras zag liggen, sloeg ik alarm op Twitter.




Dankzij de retweet van smultuinder Claudia had ik binnen tien minuten het juiste antwoord op de vraag waar mijn appels last van hebben: “Heel veel fruitschurft”. De walnootbomenkweker voegde er geruststellend aan toe: “Ziet er niet uit maar na het schillen gewoon te eten”. Toen een fruitbomenkweker en een co-auteur van de Groente & Fruit Encyclopedie met hetzelfde antwoord kwamen had ik voldoende zekerheid. De laatste voegde ook nog een link naar zijn site toe.

Appelschurft ontstaat in een koud en nat voorjaar. Het was me dus direct duidelijk waarom ik er vorig jaar geen last van had en dit jaar wel. De schimmel wordt actief als het blad bij een bepaalde temperatuur maar lang genoeg nat blijft. Dat geeft lelijke plekjes op de vruchten en de bladeren. De appels vervormen daardoor ook een beetje en de schurftplekken worden uiteindelijk kurkachtig. De boom gaat er niet aan dood, maar echt bevorderlijk is het nu ook weer niet.
Het meest gegeven advies tegen appelschurft is in mijn situatie meteen het minst bruikbare: een minder gevoelig ras aanplanten. Voor de andere adviezen is het nu te laat: de kroon goed open snoeien (ik heb behoorlijk mijn best gedaan in maart) en in het voorjaar spuiten. In mijn ecologische geval dan met heermoesextract en niet met spul uit een potje. Hoe precies weet ik niet, want heermoes komt pas op als het extract al in de boom had moeten zitten. Ook heb ik niet echt de faciliteiten om een kilo heermoes te koken in tien liter water en vervolgens tien keer te zeven.
Een andere tip is het blad steeds wegharken, zodat er geen bladeren met schimmelsporen bij de boom achterblijven. Nu heb ik het afgelopen seizoen heel fanatiek lopen harken, maar om een andere reden, namelijk bruine plekken in het gras voorkomen. Het blad en de afgevallen appels heb ik gecomposteerd… in mijn eigen tuin. Nu maakt dat waarschijnlijk niet uit, want ik vermoed dat de sporen allang in mijn tuin zaten en anders kunnen ze ook nog van honderden meters ver komen aanwaaien. Voor dit jaar is mijn hoop dus gevestigd op de andere appelboom en die ziet er veelbelovend uit!

 
P.S. Op Vegatopia verschenen de afgelopen tijd de volgende recepten van mij: oosterse burgers met zeewier, powerontbijt met quinoa en het overheerlijke toetje shrikhand.

woensdag 31 juli 2013

Een seizoen verder

In mijn beleving gingen we dit jaar van de winter rechtstreeks naar de zomer. Het leek of het voorjaar werd overgeslagen - wat in de natuur niet zo was, zoals ook al te zien was in mijn vorige blog. Als in een straat waar in de winter één voor één de feestverlichting aangaat, stond de ene na de andere boom te stralen. De bloesem in de pruim, de appelbomen, en in de meidoorn die voller leek dan vorig jaar. De vrouwenmantel werd weer uitbundig geel en ook de jasmijn schitterde mooier dan afgelopen voorjaar.


Oké, er verscheen af en toe een paddenstoel, maar verder bleef het in de tuin hardnekkig voorjaar. De aalbessen kwamen gewoon aan de struik en werden heel langzaam maar zeker rood. De paardenbloemen in het gras werden opgevolgd door de paarse en daarna de witte klavertjes (o, wat trekken die heerlijk veel bijen en hommels aan!). Het hardst van alles groeide uiteraard het groen dat zich van nature het meest thuis voelt in mijn tuin - in de volksmond ook wel "onkruid" genoemd: heermoes en haagwinde.


Het ultieme bewijs dat het voorjaar was, werd geleverd door een stel pimpelmezen. Zij kozen dit jaar mijn nestkastje als plek voor gezinsuitbreiding. Telkens als ik nu een paar speelse pimpelmeesjes om me heen zie en hun karakteristieke geluid hoor, denk ik: dat zijn vast de broertjes en zusjes uit mijn kastje.

zondag 12 mei 2013

Twee weken niet geweest

En dat dan precies in de periode eind april-begin mei. Dat betekent enerzijds dat je je ogen uitkijkt en anderzijds dat je meteen aan de slag kunt!


Appelbloesem

Tulp 'Crystal star'
Tulp 'Orange emperor'

Tulp dubbel laat 'Horizon'


Voor

Na

zondag 21 april 2013

Voorjaar!

Ik vind het vreemde uitdrukkingen. "Het is te koud voor de tijd van het jaar" en "de natuur loopt achter". Alsof die oeroude natuur zich iets aantrekt van onze huidige meteorologische statistieken (sinds 1901). En alsof het warm, zonnig weer moet zijn om lekker buiten te kunnen zijn. Mijn fijnste buitendagen in de winter van 2013 waren twee wandeldagen rond het vriespunt. Eentje met natte sneeuw door de duinen en de andere met oostenwind (in de rug, dat dan wel) over de heide. Een dun laagje sneeuw, ijsdruppels aan de boomtakken. Prachtig!

Maar inderdaad, de voorjaarsbollen verschenen wat later dan we gewend zijn. Elke keer fietste ik met dezelfde gedachte naar de tuin: zouden de krokussen al opgekomen zijn?? In de tweede week van april was het zover: alle vroege voorjaarsplanten tegelijk in bloei! De krokussen houden het inmiddels alweer voor gezien, dus nu kijk ik reikhalzend uit naar de tulpen.

De narcissen hebben zich dit jaar
verder over het gras verspreid
Naast het schuurtje nu het wit van de sneeuwklokjes
 en straks het wit van de jasmijn


Van het zakje "gemengde krokussen" deden eigenlijk alleen de paarse exemplaren het

Gezien zijn naam had ik 'm eerder verwacht, maar hij verscheen pas anderhalve week geleden: de sneeuwroem

Ook aan de appelbomen zie je dat het voorjaar wordt

En dat betekent natuurlijk dat er ook allerlei ander groen tevoorschijn komt,
zoals hier een baby-berenklauwtje

zaterdag 6 april 2013

Van dik hout...

Elk tuinseizoen kent een aantal harde deadlines. De eerste van dit jaar, het snoeien van de appelbomen vóór half maart, heb ik gehaald. Tussen twee sneeuw- en vorstperiodes in heb ik de bomen onder handen genomen. Vorig jaar vond ik dat ik ze heel heldhaftig had gesnoeid, maar toen ze eenmaal in blad stonden zag ik dat ik toch een beetje voorzichtig was geweest. Ook vielen er wel erg veel appels te pletter op de stenen van het algemene tuinpad of lagen weg te kwijnen in de bedden van buurvrouw J. Dit jaar moest ik het grondiger aanpakken, zodat de vruchten hooguit een zachte landing in mijn gras krijgen. Ik kreeg echter slapeloze nachten van het beeld van mezelf op een ladder, armen tekortkomend om me vast te houden en tegelijkertijd te snoeien. Gelukkig vond ik in de werkschuur een takkenschaar met een heel lange steel en een trekkoord (het ding heeft vast een mooie naam) en was ik gered.

Nog een belangrijk snoeicriterium: ik moet met de grasmaaier makkelijk om de boom heen kunnen

Geen appels meer in de borders van de buurvrouw
 
De handige takkenschaar van de vereniging
Maar er was meer gereedschap nodig voor deze rigoureuze snoeibeurt
P.S. Deze keer geen recept, maar een kookboekrecensie van mij op Vegatopia.


zaterdag 9 maart 2013

Weer van start

De jaarplanning ‘Van maand tot maand’ in mijn Ecologisch tuinieren voor beginners begint bij februari. Dat bleek dit jaar precies te kloppen. Januari was door een fikse verkoudheid, sneeuw en vorst een verloren maand voor mijn tuin. Half februari was er dan eindelijk die stralende zondag waarop ik sinds de jaarwisseling hoopte. Gewapend met mijn nieuwe snoeischaar fietste ik naar het volkstuinencomplex. Ik deed mijn best me niet te laten afleiden door hoe ver andere tuinders ondanks dezelfde weersomstandigheden al waren gekomen, haalde een kruiwagen op en liep naar mijn tuin.
Aangekomen bij mijn 150 vierkante meter voelde ik het tuingevoel weer door mijn lijf stromen. Door de verloren zes weken was de tuin een beetje uit mijn systeem geraakt, maar dat was snel hersteld! Ik maakte eerst maar eens een rondje. Mijn grasveld lag er prima bij, ondanks het vele vocht dat er de afgelopen tijd doorheen was gezakt. Ook de borders waren niet echt nat. De eerste bladeren van de narcissen piepten uit het gras omhoog en… mijn stokrozen hadden de winter overleefd!
Ik begon aan de eerste klus die ik me had voorgenomen: de frambozen snoeien. Vorig jaar waren de frambozen hét onverwachte succesnummer van de tuin. Twee maanden lang plukte ik twee keer per week een broodtrommel vol. De vruchten pureerde ik ’s morgens door mijn versgeperste sinaasappelsap. Een ware vitaminebom aan het begin van de dag. En dat terwijl ik de frambozenstengels vorig jaar maart op goed geluk maar een beetje had gekortwiekt en niet eens had bemest. Dit keer wilde ik professioneler te werk gaan en verdiepte me eerst in de framboos. Ik blijk herfstframbozen te hebben, tot zover waren alle bronnen eenduidig. Bij de snoeitips (lengte, periode in het jaar) liepen ze helaas nogal uiteen. Ik heb de grootste gemene deler er maar uitgehaald en om me heen gekeken naar de andere tuinen. Nu staan er korte stengels waar ik in het najaar hopelijk weer net zoveel plezier van heb.

PS Nu het tuinseizoen weer van start is gegaan, zal ik af en toe weer een blog schrijven over mijn ervaringen. Wil je meer lezen over het geploeter van beginnende volkstuinders, dan kun je ook terecht op het weblog van mijn nieuwe enthousiaste overbuurtjes Merel en Joost. En natuurlijk schrijf ik nog recepten voor Vegatopia! In de afgelopen maanden waren dat spaghetti met aardappels en sperziebonen, stoofpeertjes met geitenkaas, quiche met tomaat en broccoli, een snelle couscousschotel en bietenrisotto.